PINANDIRIHAN NG MGA DONYA SA RESTAURANT ANG PAMILYA NG MAGSASAKA DAHIL “MABAHO” AT “MADUMI” DAW—PERO NATIGILAN SILA NANG PALABASIN NG MANAGER ANG MGA MAYAYAMAN IMBES NA ANG MAGSASAKA.
Isang gabi sa “Casa Real”, ang pinakasikat at pinakamahal na Fine Dining Restaurant sa lungsod. Ang bawat plato dito ay nagkakahalaga ng libo-libong piso. Ang mga kumakain dito ay puro naka-amerikana, naka-gown, at puno ng alahas.
Sa gitna ng karangyaan, pumasok si Tatay Berting kasama ang kanyang asawa at anak na lalaki.
Si Tatay Berting ay isang magsasaka. Nakasuot siya ng polo shirt na kupas na ang kulay, pantalon na may mantsa ng lupa sa laylayan, at tsinelas na luma. Ang kanyang mga kamay ay magaspang at itim ang kuko dahil sa pagtatanim.
Nahiya silang pumasok. Pero ito ang pangako ni Tatay Berting sa kanyang anak na si Lito, na kakapasa lang sa Agricultural Engineering Board Exam. Gusto niyang iparanas sa anak ang kumain sa “hotel” kahit minsan lang sa buhay.
Pag-upo nila sa isang sulok, agad silang pinagtinginan.
Sa kabilang mesa, naroon ang grupo ng mga “Hiso” (High Society) o mayayamang matapobre, sa pangunguna ni Donya Stella.
“Oh my gosh!” malakas na sabi ni Donya Stella habang nagtatakip ng ilong gamit ang mamahaling panyo. “Manager! Manager! Come here quick!”
Dali-daling lumapit ang Manager na si Sir Edward.
“Yes, Ma’am Stella? May problema po ba?”
Tinuro ni Donya Stella ang mesa nina Tatay Berting.
“Are you blind?” irap ni Stella. “Bakit niyo pinapasok ang mga ‘yan? Look at them! Ang dudungis! At naaamoy ko ang amoy-lupa at pawis nila mula dito! Nakakasuka!”
Sumang-ayon ang mga kaibigan ni Stella. “Oo nga! Nawawalan kami ng gana kumain. This is a high-class restaurant, hindi karinderya. Paalisin mo sila, Manager. Or else, we will never come back here at sisiraan namin kayo sa social media!”
Nakita ni Tatay Berting ang nangyayari. Kahit hindi niya masyadong maintindihan ang English, alam niyang sila ang pinag-uusapan. Nakita niya ang pandidiri sa mukha ng mga mayayaman.
Yumuko si Tatay Berting. Nanginginig ang kamay niyang hinawakan ang braso ng anak.
“Anak, Lito… tara na,” bulong ni Tatay Berting. “Umuwi na lang tayo. Bawal yata tayo dito. Nakakahiya sa kanila.”
“Tay…” naiiyak na sabi ni Lito. “Pero birthday niyo po at celebration ko…”
“Hayaan mo na, ‘nak. Sa Jollibee na lang tayo.”
Tumayo si Tatay Berting at ang pamilya niya. Akmang aalis na sila palabas ng pinto para hindi na lumaki ang gulo.
“Buti naman naramdaman niyo!” sigaw ni Donya Stella habang tumatawa. “Alis! Ang baho niyo!”
Pero bago sila makalabas, humarang si Sir Edward, ang Manager.
“Tay, sandali lang po,” sabi ni Sir Edward.
Humarap si Sir Edward kay Donya Stella. Seryoso ang mukha nito. Nawala ang kanyang “customer service smile.”
“Ma’am Stella,” sabi ng Manager. “Sinasabi niyo po bang paalisin ko sila dahil mabaho at madumi sila?”
“Yes! Obvious ba?” sagot ni Stella. “Sinisira nila ang aesthetic ng restaurant mo!”
Huminga nang malalim si Sir Edward. Kinuha niya ang mikropono sa gitna ng restaurant para marinig ng lahat.
“Excuse me, ladies and gentlemen,” anunsyo ni Sir Edward. Tumahimik ang lahat.
“Nakikita niyo po ang Steak na kinakain niyo? Ang Organic Salad na gustong-gusto niyo? At ang Kanin na napakabango?”
Tumango ang mga bisita.
Itinuro ni Sir Edward si Tatay Berting.
“Ang lahat ng masasarap na ‘yan ay galing sa farm ng taong ito—si Tatay Berting.”
Nanlaki ang mata ni Donya Stella.
“Siya po ang aming Top Supplier. Ang putik sa sapatos niya at ang dumi sa kuko niya? Iyan po ang lupa na nagpakain sa inyo ngayong gabi. Kung hindi dahil sa pawis at pagod nila sa ilalim ng init ng araw, wala kayong kakaining salad at steak dito.”
Lumapit si Sir Edward kay Tatay Berting at inakbayan ito.
“Madalas po, hinahamak natin ang mga magsasaka dahil sa itsura nila. Pero nakakalimutan natin na sila ang bumubuhay sa atin. Sa gabing ito, si Tatay Berting at ang kanyang pamilya ang VIP Guest ng may-ari.”
Humarap si Sir Edward kay Donya Stella.
“Kaya Ma’am Stella, kung naaamoy niyo ang ‘baho’ ng lupa sa kanila, naaamoy niyo ang amoy ng kasipagan.”
“Ngayon, dahil sinabi niyong nawawalan kayo ng gana… I have to make a decision.”
Akala ni Stella ay paalisin na ang magsasaka.
“Guards,” utos ni Sir Edward. “Please escort Ma’am Stella and her friends outside.”
“WHAT?!” sigaw ni Stella. “Kami ang papaalisin mo?! Kami ang may pera! We pay thousands!”
“Ang pera, kikitain namin ‘yan araw-araw,” sagot ni Sir Edward nang may dignidad. “Pero ang respeto sa taong nagpapakain sa atin? Hindi ‘yan nabibili. Hindi ko kailangan ng pera ng mga taong mapang-api sa restaurant na ito. Get out.”
Nagpalakpakan ang ibang mga customer sa loob ng restaurant.
“Alis! Alis!” sigaw ng ibang bisita kay Stella.
Hiyang-hiya na lumabas si Donya Stella at ang kanyang mga kaibigan. Ang “aesthetic” na inaalala nila ay nasira dahil sa sarili nilang masamang ugali.
Dinala ni Sir Edward sina Tatay Berting sa pinakamagandang mesa sa gitna—ang VIP Table.
“Tay, upo po kayo,” nakangiting sabi ng Manager. “Sagot na po ng kumpanya ang dinner niyo. Ipagdiwang natin ang pagtatapos ng anak niyo. Order anything you want.”
Napaiyak si Tatay Berting. Sa buong buhay niya, sanay siyang yumuko at magpaumanhin. Ito ang unang pagkakataon na siya ay pinarangalan at tinignan bilang isang bayani.
Napatunayan sa gabing iyon na hindi ang makintab na damit ang sukatan ng halaga ng tao, kundi ang maruming kamay na nagpapakain sa mundo.





